पुणे: शहरातील आदिवासी संशोधन आणि प्रशिक्षण संस्थेने (TRTI) विद्यार्थ्यांना त्यांच्या प्रवेशपूर्व परीक्षेच्या प्रशिक्षणासाठी निवड करताना खासगी कोचिंग संस्थांकडून दिल्या जाणाऱ्या दिशाभूल करणाऱ्या जाहिराती किंवा मोफत जाहिरातींना बळी पडू नये, असे आवाहन केले आहे. TRTI आयुक्त दीपा मुधोळ मुंडे यांनी गेल्या आठवड्यात जारी केलेल्या परिपत्रकात इशारा दिला आहे की टॅबलेट उपकरणे, रोख लाभ, फी सवलत इत्यादीसारख्या प्रलोभने देणाऱ्या कोचिंग संस्थांना काळ्या यादीत टाकण्यासह कठोर कारवाईला सामोरे जावे लागेल. TRTI आयुक्तांच्या अध्यक्षतेखालील आणि समाजातील विविध आर्थिक आणि सामाजिकदृष्ट्या वंचित घटकांना सेवा देणाऱ्या सर्व स्वायत्त संस्थांच्या प्रमुखांचा समावेश असलेली एक समिती सन २०२५-२६ पासून विविध स्पर्धा परीक्षांसाठी पूर्व-प्रशिक्षण कार्यक्रम एकसमानपणे लागू करण्यासाठी स्थापन करण्यात आली होती. टीआरटीआय (एसटी उमेदवारांसाठी), डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संशोधन आणि प्रशिक्षण संस्था (एससी उमेदवारांसाठी बार्टी), छत्रपती शाहू महाराज संशोधन, प्रशिक्षण आणि मानव विकास संस्था (मराठा उमेदवारांसाठी सारथी), आणि महात्मा ज्योतिबा संशोधन संस्था (टीआरटीआय) अंतर्गत पात्र उमेदवारांची निवड करण्यासाठी सामायिक प्रवेश परीक्षा (सीईटी) आयोजित करण्याची प्रक्रिया. (OBC उमेदवारांसाठी महाज्योती) आणि तत्सम संस्थांमध्ये सध्या राज्यात सुरू आहे. CET उत्तीर्ण करणाऱ्या उमेदवारांना नंतर त्यांच्या प्राधान्यक्रमित प्रशिक्षण संस्था दर्शविण्याची परवानगी दिली जाईल, जिथे त्यांना MPSC-UPSC परीक्षा, पोलिस भरती परीक्षा, NEET, JEE इत्यादींसाठी मोफत प्रशिक्षण दिले जाईल, तर प्रशिक्षणाचा खर्च सरकार उचलते आणि विद्यार्थ्याला स्टायपेंड देखील देते. तथापि, स्पर्धा परीक्षा विद्यार्थी संघटनेचे अध्यक्ष महेश घरबुडे यांनी आरोप केला आहे की, गेल्या वर्षी अनेक कोचिंग संस्थांनी निवडीसाठी मोफत आणि कॅशबॅक दिल्याने अधिकाऱ्यांनी असे परिपत्रक काढण्यास प्रवृत्त केले. “सामाजिक आणि आर्थिकदृष्ट्या वंचित श्रेणीतील विद्यार्थ्यांना प्रवेश आणि समान संधी देणे हे या संस्थांचे मुख्य उद्दिष्ट आहे. असे विद्यार्थी आहेत ज्यांना खऱ्या अर्थाने मदत मिळते, असे काहीवेळा देखील असतात जेव्हा विद्यार्थी, जे वर्षानुवर्षे तयारी करत असतात आणि त्यांना खरोखरच बाह्य प्रशिक्षणाची गरज नसते, त्यांनी या वर्गांमध्ये जात नाही. हा एक पैसा कमावण्याचा व्यवसाय बनतो आणि सहा अधिकारी वर्ग, सहा अधिकारी वर्ग, फी भरणारे विद्यार्थी यांच्यात पैसे कमावतात. महिने, एक वर्ष, किंवा दोन वर्षे — जसे अटी असू शकतात — ते कोचिंग क्लासचे खाते. या योजनेचे अधिक चांगले निरीक्षण करणे आवश्यक आहे,” घरबुडे पुढे म्हणाले. सरकारी संस्थांच्या नावांचा किंवा अधिकृत लोगोचा गैरवापर करणाऱ्या सोशल मीडियावरील जाहिरातींना बळी पडू नये, असा इशाराही या परिपत्रकात देण्यात आला आहे. “समूहबद्ध प्रशिक्षण संस्थांना प्रचारात्मक क्रियाकलापांमध्ये सहभागी होण्यासाठी किंवा विद्यार्थ्यांना कोणत्याही प्रकारचे भौतिक प्रलोभन देण्यास अधिकृत नाही. योजनेच्या प्रक्रियेचे उल्लंघन करणारी कोणतीही माहिती प्रसारित केल्याचे आढळल्यास किंवा कोणत्याही प्रकारचे शारीरिक आमिष किंवा प्रलोभन दिल्यास, योग्य कारवाई केली जाईल आणि अशा संस्थांना काळ्या यादीत टाकले जाईल,” असे परिपत्रकात म्हटले आहे.
