पुणे : 1999 मध्ये राष्ट्रवादी काँग्रेसची स्थापना झाल्यापासून शरद पवार यांचा पक्ष कधीही दुर्लक्षित करता येणार नाही अशा स्थितीत राहिला, परंतु या महापालिका निवडणुकांमुळे पक्षाची आतापर्यंतची सर्वात वाईट कामगिरी समोर आली आहे.त्याच्या नाशानंतर, ज्येष्ठ राजकारणी पवार राजकीय आघाडीवर आपल्या पुतण्यासोबत पुन्हा एकत्र येण्याकडे गांभीर्याने विचार करतील, असा विश्वास राजकीय निरीक्षकांना वाटतो.
महाराष्ट्रात गुरुवारी झालेल्या 29 महापालिकांपैकी शरद पवार यांच्या पक्षाला तब्बल 14 महापालिकांमध्ये खाते उघडता आले नाही. पक्षासाठी सर्वात मनोरंजक लढत पवार कुटुंबाच्या पुण्यातील गृहजिल्ह्यात होती, जिथे काका-पुतण्यांनी भाजपशी लढण्यासाठी युती केली.
मात्र, पुणे महापालिकेत शरद पवार यांच्या पक्षाला केवळ दोनच जागा मिळाल्या, तर शेजारच्या पिंपरी चिंचवड महापालिकेत खातेही उघडले नाही.आघाडी असूनही राष्ट्रवादीच्या (सप) वरिष्ठ नेतृत्वाने बहुतांश महापालिकांमध्ये प्रचार केला नाही. आघाडीच्या दोन्ही सभेत ज्येष्ठ पवार यांनी हजेरी लावली नाही किंवा प्रचारही केला नाही, तर पक्षाच्या कार्याध्यक्षा सुप्रिया सुळे या बहुतांश निवडणुकांच्या प्रचारापासून दूर राहिल्या. ती फक्त तिची दुरावलेली चुलत भाऊ आणि राष्ट्रवादीच्या प्रमुखात सामील झाली अजित पवार पीएमसीसाठी युतीचा जाहीरनामा प्रसिद्ध करण्यासाठी, परंतु एकही संयुक्त मोर्चा काढला नाही.राष्ट्रवादीच्या (एसपी) पदाधिकाऱ्यांनी सांगितले की, इतर पक्षांकडून उमेदवारांच्या शिकारीमुळे पक्षाची संघटनात्मक रचना आधीच डळमळीत झाली आहे. “वरिष्ठ नेतृत्वाला या निवडणुकांकडून फारशा अपेक्षा नव्हत्या, कारण पक्षाकडे फारसे योग्य उमेदवार उरले नाहीत. खरं तर, अजित पवारांच्या राष्ट्रवादीसोबत पक्षाने जावे अशी मागणी वाढत होती आणि आघाडी हे त्या दिशेने पहिले पाऊल होते,” असे एका ज्येष्ठ काँग्रेस सदस्याने TOI ला सांगितले.पुढे जाऊन, निरीक्षकांनी सांगितले की, NCP (SP) कडे इतर राजकीय पक्षांमध्ये विलीन होण्याशिवाय कमीत कमी पर्याय आहेत. राजकीय विश्लेषक परिमल माया सुधाकर यांनी TOI ला सांगितले, “जुलै 2023 मध्ये पक्षात फूट पडल्यानंतर कार्यकर्त्यांच्या भावना शरद पवारांसोबत होत्या. मात्र, कालांतराने त्या भावना कमी झाल्या आणि आता ते स्थिरतेच्या शोधात आहेत. त्यामुळे निवडणुकीदरम्यान अनेकांनी बाजू बदलली.”2024 मध्ये शरद पवार म्हणाले की, काही प्रादेशिक पक्ष राज्यातील मोठ्या पक्षांच्या जवळ जातील. “पक्ष जर धर्मनिरपेक्ष विचारसरणीवर बेतला असेल, तर राष्ट्रवादी काँग्रेस (एसपी) अस्तित्वासाठी काँग्रेससारख्या राष्ट्रीय पक्षात विलीन होण्याचा विचार करू शकते. दुसरीकडे, पक्षाला विरोधी पक्षात राहायचे नसेल, तर अजित पवारांची राष्ट्रवादी काँग्रेस हा पर्याय आहे, ज्यावर शरद पवार काम करू शकतात. राज्यातील अलीकडच्या राजकीय घडामोडी पाहता, असे दिसते आहे,” असे दोन्ही गटांचे राष्ट्रवादीचे नेते सुगर यांनी सांगितले.महापालिकेतील पक्षाच्या निराशाजनक कामगिरीनंतर, राष्ट्रवादी काँग्रेस (एसपी) समोरील ताजे आव्हान हे आहे की आपला कळप एकत्र ठेवण्याचे कारण राज्यात अलीकडच्या काळात पक्षाचे कार्यकर्ते पक्ष बदलून सरकारमध्ये असलेल्या पक्षांमध्ये सामील होत आहेत.वय त्यांच्या बाजूने नाही, पण त्यांनी यापूर्वी अनेकदा केलेल्या पक्षाचे पुनरुज्जीवन करण्यासाठी शरद पवार त्यांच्या टोपीतून आणखी एक युक्ती काढतील अशी अपेक्षा त्यांच्या अनुयायांनी केली आहे. ८५ वर्षीय दिग्गज राजकारणी यांना त्यांच्या कन्या आणि पक्षाच्या कार्याध्यक्षा सुप्रिया सुळे यांच्याकडून मदतीची गरज भासणार आहे.
